جوانان برای ازدواج بی انگیزه هستند

روانشناسی ازدواج

1395/08/15
814
0
وارد شدن دختران و پسران به سن تجرد قطعا علتهای متعددی می تواند داشته باشد
یک جمعیت شناس با بیان اینکه تأخیر در ازدواج یکی از عوامل مرتبط با کاهش موالید در ایران است، نقش موارد دیگری چون افزایش سطح توقعات و انتظارات، کاهش نفوذ نیروهای سنتی و شبکه های فامیلی و خانوادگی را در کاهش تمایل افراد به ازدواج های به هنگام مؤثر دانست.
حاتم حسینی، عضو هیئت مدیره انجمن جمعیت شناسی ایران نا امنی شغلی را یکی از عوامل مهم کاهش تمایل جوانان به ازدواج دانست و گفت: بسته های تشویقی افزایش موالید به تنهایی نمی تواند نقش مهمی در ترغیب جوانان به ازدواج به هنگام و تشکیل خانواده ایفا کند.
حسینی با تأکید براینکه نمی توان سیاست های جمعیتی و بازنگری آنها را از بستر اقتصادی، اجتماعی که باعث کاهش میزان باروری و ازدواج شده جدا کرد، گفت: بر اساس بررسی های انجام شده، بسته های تشویقی موالید بیشتر گروه ها و طبقات پایین اجتماعی و افرادی که هم اکنون در شرایط زندگی نامناسبی به سر می برند را تحت تأثیر قرار می دهد و این امر سبب می شود جامعه در چرخه باطل فقر و توسعه نیافتگی قرارگیرد.
او ضمن بیان اینکه مطابق بررسی های انجام شده حدود 28 درصد کاهش موالید در کشور ناشی از افزایش میانگین سن ازدواج است، گفت: دوره تولیدمثل محدود است وقتی افراد دیرتر ازدواج کنند، شمار سال هایی که در معرض فرزندآوری قرارمی گیرند و شمار نهایی فرزندانی که یک زوج می توانند تا پایان دوره ی فرزندآوری به دنیا بیاورند، محدودتر می شود.
عضو هیئت مدیره انجمن جمعیت شناسی با اشاره به اینکه افزایش سطح سواد و تحصیلات به طور مستقیم باعث تأخیر در ازدواج نمی شود، گفت: چون امکان دست یابی افراد تحصیلکرده به فرصتهای شغلی در جامعه ما ساده تر است، جوانان برای کسب استقلال که پیش زمینه ازدواج است مجبور به ادامه تحصیل هستند، بنابراین ازدواج آنها به تأخیر می افتد.
به گفته این استادیار، افزایش میانگین سن ازدواج ارتباط مستقیمی با تغییر خانواده ایرانی از شکل گسترده به هسته ای و شرایط اقتصادی جامعه در شرایط کنونی دارد؛ به این ترتیب که زوجین به محض تشکیل خانواده باید به صورت مستقل تأمین نیازهای اقتصادی خود را به عهده می گیرند، به همین دلیل جوانان ترجیح می دهند ازدواج و تشکیل خانواده را به زمانی موکول کنند که از پس تأمین هزینه های زندگی برآیند.
عضو انجمن جمیت آسیا ادامه داد: علاوه براینکه تأخیر در ازدواج یکی از عوامل مرتبط با کاهش موالید در ایران می باشد، نمی توان نقش موارد دیگری چون افزایش سطح توقعات و انتظارات، کاهش نفوذ نیروهای سنتی و شبکه های فامیلی و خانوادگی را در کاهش تمایل افراد به ازدواج های به هنگام نادیده گرفت.
او فراگیری و عمومیت ازدواج را به عنوان یکی از مشخصه های فرهنگی جامعه ایران دانست و گفت: ازدواج و تشکیل خانواده همچنان جایگاه مقدس و ویژه ای در نظام اجتماعی و فرهنگی جامعه ی ما دارد. طبق آمار موجود حدود 98 درصد زنان و مردان ایرانی تا رسیدن به 50 سالگی دست کم یک بار ازدواج می کنند درحالی که در بسیاری از جوامعی که باروری زیر سطح جایگزینی را تجربه می کنند، شرایط اینگونه نیست.
حسینی بر این اساس نتیجه گرفت که کاهش ازدواج و باروری به خاطر گریز افراد از تشکیل خانواده و عدم تمایل آن ها به ازدواج نیست، بلکه این امر بازتاب شرایط اقتصادی و اجتماعی حاکم بر جامعه است. او گفت: در آموزه های دینی نیز تأکید شده که فرد ازدواج و تشکیل خانواده را به زمانی موکول کند که به نحو مطلوبی توانایی اداره زندگی را داشته باشد.
عضو انجمن اروپایی مطالعات جمعیت این مشخصه فرهنگی را یکی از نقاط قوت جامعه ایرانی دانست و تصریح کرد که سیاست گذاران می توانند با تأکید براین مؤلفه در کنار فراهم آوردن فرصت های شغلی تأخیر در ازدواج را تا حد زیادی کاهش دهند و خانواده ها را به فرزندآوری بیشتر ترغیب کنند.
او با بیان اینکه میزان باروری کل در کشور هم اکنون 1.8 فرزند برای هر مادر است، گفت: این درحالی است که در نیمه دهه 1360 این میزان 6.7 فرزند برای هر مادر بود، بنابراین تردیدی نیست که کاهش باروری یکی از واقعیت های جمعیت شناختی جامعه ایران در شرایط کنونی است.
این جمعیت شناس افزایش فاصله گذاری بین موالید، فاصله میان ازدواج و اولین فرزند، کاهش مرگ و میر نوزادان، افزایش احتمال بقای کودکان، توجه به کیفیت زندگی فرزندان از سوی والدین و افزایش هزینه های فرصت فرزندآوری به ویژه برای مادران را به عنوان دیگر مواردی مطرح کرد که منجر به کاهش موالید شده است.
حسینی با اشاره به اینکه تصور زنان از هویت خود با نگاه کلیشه ای و سنتی که تنها وظیفه زنان را فرزندآوری می داند فاصله دارد، خاطرنشان کرد: نباید نقش مادری را در تعارض با مشارکت های اقتصادی، سیاسی و اجتماعی تعریف کنیم، چون در این صورت فقط تمایل زنان به فرزندآوری کاهش پیدا می کند.
عضو اتحادیه بین المللی مطالعات علمی جمعیت با بیان اینکه در نظام اقتصادی صنعتی، نیاز تولیدکنندگان به نیروی انسانی کاهش می یابد، تصریح کرد: امروزه فواید اقتصادی خانواده های بزرگ و پرفرزند کم تر شده و فرزند در اقتصاد خانوار بیش تر حکم یک کالای مصرفی را دارد نه کالای سرمایه ای. در چنین شرایطی، به طور طبیعی منافع حاصل از فرزندآوری به مراتب کم تر از هزینه های آن خواهد بود و طبیعی است که زوج ها بر اساس محاسبات عقلانی-اقتصادی فرزندآوری کمتر را ترجیح دهند.
دانشیار دانشگاه بوعلی سینا یکی از اشتباهات فنی سیاست گذاری های نوین جمعیتی را یکسان انگاشتن برنامه ی تنظیم خانواده با کنترل موالید عنوان کرد و گفت: اجرای بسته های تشویقی بدون در نظرگرفتن نیازهای زنان واقع در سنین فرزندآوری به خدمات بهداشت بارداری، نتیجه ای جز افزایش حاملگی های ناخواسته، سقط های ناایمن و در نهایت کاهش بیش تر موالید نخواهد داشت.
به گفته او ، ایران ارائه خدمات بهداشت بارداری حتی در شرایط اعمال بسته های تشویقی موالید از الزامات سیاست های جمعیتی است که زمینه حق برخورداری از خدمات بهداشت بارداری با کیفیت را برای زنان فراهم می کند و به زوجین این امکان را می دهد تا با برنامه ریزی، تعداد فرزندان و زمان باروری دلخواه خویش را انتخاب کنند.
او در ادامه ابراز امیدواری کرد که اگر سیاست گذاری جمعیتی بر اساس واقعیت های جمعیت شناختی جامعه ایران و آسیب شناسی برنامه تنظیم خانواده و آثار و پیامدهای آن صورت بگیرد، در این شرایط می توان انتظار داشت زنان با واقع بینی در مورد باروری تصمیم گیری کنند و تحولات جمعیتی به سمت مطلوبی هدایت شود.
حسینی یکی از مشکلات جدی و اساسی در شرایط حاضر را عدم انطباق منافع فردی با مصالح اجتماعی عنوان کرد و گفت: افزایش خودخواهی های فردی و کاهش نفوذ نیروهای سنتی بر رفتار و تمایلات فرزندآوری افراد و خانوارها سبب شده افراد در تصمیم گیری برای ازدواج و تشکیل خانواده و فرزندآوری، همواره منافع و خواسته های فردی را بر مصالح اجتماعی ترجیح دهند، در چنین شرایطی، امید به افزایش موالید حتی با ارائه غنی ترین بسته های تشویق موالید دشوار خواهد بود.
این عضو انجمن اروپایی مطالعات جمعیت واقع بینی در سیاست گذاری جمعیتی و همسویی و انطباق سیاست های اقتصادی با برنامه ریزی های فرهنگی، اجتماعی و جمعیتی را با اهمیت دانست و تصریح کرد: وقتی در تأمین نیازهای اولیه (مانند مسکن) و ثانوی (مانند اشتغال) جمعیت جوان ناتوان باشیم، نمی توانیم انتظار داشته باشیم صرفاً از طریق ارئه بسته های فرهنگی، جوانان را به ازدواج، تشکیل خانواده و فرزندآوری ترغیب کنیم.
او در ادامه گفت: در کنار تلاش برای جلوگیری از استمرار کاهش باروری ضروری است میزان باروری را در سطح لازم برای جایگزینی نسل ها نگه داریم. بر مبنای همین مسئله مهم ترین اولویت سیاست گذاری جمعیتی در کشور مدیریت عرضه و تقاضای بازار کار و تلاش برای بکارگیری نیروهای انسانی ماهر و متخصصی است که از عوامل اصلی رشد و توسعه اقتصادی می باشند.
او درپایان گفت: اگر چنین امکانی فراهم شود، بی تردید می توان جمعیت را به ثروت و قدرت تبدیل کرد. در غیر این صورت، جمعیت بیش تر لزوماً ثروت و قدرت بیش تر را به همراه نخواهد داشت.

برچسب ها:

اشتراک گذاری

نظرات